Sawangwongse Yawnghwe

Sawangwongse Yawnghwe werd in 1971 geboren in een door rebellen gecontroleerd gebied van de Shan-staat. Yawnghwe bracht zijn jeugd door in Thailand, totdat zijn familie naar Canada vluchtte na een mislukte moordaanslag op zijn vader.

Vandaag de dag woont en werkt Yawnghwe in Nederland. In zijn schilderijen en installaties verkent hij de politiek via zijn familiegeschiedenis, als afstammeling van de koninklijke familie van Yawnghwe uit Shan, evenals de huidige en historische gebeurtenissen in Myanmar (voorheen Birma). Familiefoto’s vormen de basis van zijn beeldtaal, waarmee hij deze gebeurtenissen onderzoekt en aangeeft dat de bestaande archieven niet de volledige waarheid van een land kunnen onthullen.

Op uitnodiging van RHIZOMA presenteerde Sawangwongse Yawnghwe voor het eerst in België enkele van zijn monumentale doeken, in combinatie met nieuw werk dat werd gerealiseerd in de werkplaats van MASEREEL.

De tentoongestelde werken van Sawangwongse Yawnghwe onderzoeken macht, identiteit en gender binnen de geschiedenis van Birma (Myanmar) en tonen vrouwen die heersende verwachtingen trotseren als leiders, rebellen en krijgers. Of het nu gaat om koninginnen of (verzets)strijders, hun identiteit wordt gevormd door zowel historische gebeurtenissen als door de manier waarop ze worden beoordeeld en herinnerd.

De grootmoeder van de kunstenaar, geboren in de koninklijke familie van de Shan-staat, werd na een staatsgreep verbannen. In Thailand verenigde zij verzetsgroepen en werd ze bekend als de ‘Rebel Queen’. Ook Aung San Suu Kyi, ooit een internationaal symbool van democratie, zag haar nalatenschap instorten toen ze het Birmese leger verdedigde tegen beschuldigingen van genocide. Haar val legt de meedogenloze kritiek op vrouwelijke leiders bloot en roept de vraag op of een man in haar positie even streng zou zijn beoordeeld.

De overgang van schoonheidskoningin naar militair leider benadrukt opnieuw de strikte verwachtingen die aan vrouwen worden gesteld. Miss Burma nam na de moord op haar man het leiderschap op zich en toonde dat macht uit onverwachte hoeken kan ontstaan, vaak pas wanneer de omstandigheden dat afdwingen. Op vergelijkbare wijze bewoog Olive Yang, een Kokang-prinses die opiumhandelaar werd, zich door machtsstructuren op haar eigen voorwaarden en trotseerde zij gendernormen door de grenzen tussen rebellie en overleving te doen vervagen.

Yawnghwe’s figuren bevragen hoe de geschiedenis machtige vrouwen verbeeldt en beoordeelt: ze worden tegelijk geïdealiseerd en veroordeeld. In schilderijen die fotografische en abstracte elementen combineren en in zijden banners die verwijzen naar transformatie en ontheemding, onderzoekt Yawnghwe de fluïde aard van macht en de voortdurende wisselwerking tussen gender en geschiedenis.

Olive Yang (2022) – Olieverf op doek – 76 x 76 cm
Kokang Opium Princess (2025) – zeefdruk op zijde – 136.5 x 103.5 cm

Aung San Suu Kyi in Den Haag (2022) – Olieverf op doek – 200 x 320 cm
Nayphidaw Days Rohingya Nights (2025) – zeefdruk op zijde – 136.5 x 103.5 cm

Miss Burma (red white and blue) (2021) – Olieverf, acrylverf op doek – 223 x 334 cm
5th Kawthoolei Brigade (2025) – zeefdruk op zijde – 136.5 x 103.5 cm

My Grandmother (2022) – Olieverf op doek – 97 x 157 cm
Rebel Queen (2025) – zeefdruk op zijde – 136.5 x 103.5 cm